ေဂ်ာ္ဒန္ျမစ္ကို ရွာေဖြျခင္း

 ေဂ်ာ္ဒန္ျမစ္
တည္ေနရာ ….အဇၨေရးလ္ႏိုင္ငံႏွင့့္္ ေဂ်ာ္ဒန္ႏိုင္ငံအၾကား (အေနာက္အာရွ)
အေရွ႕ပိုင္းေျမထဲပင္လယ္ကမ္းေျခေဒသ (ဂါလိလီခရိုင္)

ဘယ္ဘက္အဇၨေရးလ္ အျခမ္းမွာ Banias ျမစ္ႏွင့္ Dan ျမစ္ ၊Yarmoukျမစ္ Zarqaျမစ္ Hisbani ျမစ္ (လက္ဘႏြန္) Iyonျမစ္ စတာတို႕က ျမစ္လက္တက္အျဖစ္စီး၀င္ၾကတယ္။

ဒီေဒသမွာ ထင္ရွားမွဳအရွိဆုံးအရာကေတာ့ ဂါလိလီပင္လယ္( Garlilee Sea)ႏွင့္ ပင္လယ္ေသ (Dead Sea) တို႕ပါဘဲ။ ေဂ်ာ္ဒန္ျမစ္ဟာ 251km(156mi)ရွည္လ်ားပါတယ္။အဇၨေရးလ္ႏိုင္ငံ အေရွ႕ဘက္စည္းရိုးမွာ ကပ္လ်က္တည္ရွိေနျခင္းျဖစ္ၿပီး ပင္္လယ္ေသထဲ ကို စီး၀င္သြားရင္းပင္လယ္ေသမွာ ျမစ္၀အျဖစ္လည္းတည္ရွိေနပါတယ္။ ေဂ်ာ္ဒန္ ဆိုတာက အဂၤလိပ္အေခၚအေ၀ၚျဖစ္ၿပီး ဟီဘရူးဘာသာစကားနဲ႕ဆိုရင္ နီဟာဟ ရာဒင္(Nehar ha Radin)လို႔ေခၚတယ္။ေယရွဳ ေရဇ်န္းခံရာ(သို႕မဟုတ္ေရႏွစ္ခံရာ) ေနရာလည္းျဖစ္ပါသတဲ့။
သူ႕ရဲ႔ ျမစ္လက္တက္မ်ားကေတာ့ … လက္ဖႏြန္ႏိုင္ငံက စတင္စီးဆင္း၀င္ေရာက္လာတဲ့ Hasbani ျမစ္ ႏွင့္ Ivon ျမစ္ ေႏြဦးရာသီမ်ားမွာ  ေမာင့္ ဟာမြန္ ေတာင္( Mount Hermon) ကေန နိဳးထလာေလ့ရွိတဲ့ Baniasျမစ္ အလားတူ..ေမာင့္ဟာမြန္ကဘဲ စတင္ထြက္ခြာလာတဲ့ Dan ျမစ္ တို႕ျဖစ္ၾကတယ္။

ေဂ်ာ္ဒန္ျမစ္ဟာ ေရစီးသန္ၿပီးေတာ့ တနာရီကို 75 ကီလိုမီတာ အေရာက္ လ်င္လ်င္ျမန္ျမန္ဘဲ ေရေတြျပည္႕လွ်ံေနတဲ့့ ဟူလာေရအိုင္ဆီ(Hula Lake)ေျပး၀င္သြားၿပီး ဂယ္လိလီ ပင္လယ္ဘက္ကို ၂၅မီလီမီတာႏွဳံးႏွင့္ ထြက္ခြာသြားတယ္။ေနာက္ဆုံးမွာေတာ့ ပင္လယ္ေသထဲကို မ၀င္မီအထိ ေတြ႕ေကာက္ ေကြ႕ေကာက္ႏွင့္ မတ္ေစာက္တဲ့ ဆင္ေျခေလ်ာ လမ္းေတြကို ျဖတ္ေက်ာ္စီးဆင္းသြားခဲ့တယ္။ပင္လယ္ေရမ်က္ႏွာျပင္ေအာက္ 422မီတာ နိမ့္က်စြာ ထြက္ေပါက္မရွိ စီး၀င္သြားတာပါ။ ဒီေနာက္ဆံုးအပိုင္းမွာ အေရွ႕ဘက္ကေန အဓိကက်တဲ့ Yar mouk ျမစ္ႏွင့္ Jabbok ျမစ္လက္တက္ႏွစ္ခု စီး၀င္ခဲ့တယ္။ ဟီဘရူးဘာသာႏွင့္ Kinneret လို႕ေခၚတဲ့ ဂယ္လိလီပင္လယ္ေျမာက္ဘက္အပိုင္းဟာ အဇၨေရးလ္နယ္စပ္ႏွင့္ ဂိုလန္ကုန္းျမင့္ (Golan Hights) အေနာက္ဘက္ နယ္စပ္ တို႕မွာရွိ္ၿပီး ဂယ္လိလီရဲ႕ေတာင္ဘက္.အပိုင္းကေတာ့ . ေဂ်ာ္ဒန္ဘုရင့္ႏိုင္ငံေတာ္ႏွင့္ (အေရွ႕ဘက္မွာရွိ္)အဇၨေရးလ္ ၊ အေနာက္ဘက္ကမ္း(West Bank) (အေနာက္ဘက္မွာရွိ)တို႕အၾကားမွာ တည္ရွိပါတယ္။

1964ခုႏွစ္မွာ အဇၨေရးလ္ဟာ ဂယ္လိလီပင္လယ္ကေရကို  ေရကာတာတခု တည္ေဆာက္ၿပီးေရလႊဲယူဖို႕ စတင္ခဲ့တယ္။အဓိက  ေဂ်ာ္္ဒန္ျမစ္ရဲ့အေထာက္အပံ့ႏွင့္ ျပည္သူအမ်ား ေသာက္သုံးေရရရွိဖို႕ ( National Water Carrierအတြက္)ပါ။ အလားတ 1964ခုႏွစ္မွာဘဲ ေဂ်ာ္ဒန္ကလည္းYarmoukျမစ္ေရကို  တူးေျမာင္းတခု ေဖါက္လုပ္ရယူပါတယ္။အဓိက ေပးေ၀ရမဲ့  ျမစ္ကေတာ့ ေဂ်ာ္ဒန္ပါဘဲ။တဖန္ ဆီးရီးယားကလည္း အလားတူ Yarmouk ျမစ္မွေရကို  ေရေလွာင္ကန္မ်ား တည္ေဆာက္ရယူျပန္ပါတယ္။
ဒီလို အၿပိဳုင္အဆိုင္ ရယူေနၾကမွဳကို ပတ္၀န္းက်င္ ထိန္းသိမ္းေစာင့္ေရွာက္ၾကသူမ်ားက ျမစ္ေၾကာင္း ထိခိုက္နစ္နာမွဳ ပ်က္စီးဆံုးရွဳံးမွဳ မ်ားလာတဲ့အတြက္ အဇၨေရးလ္ ၊ ေဂ်ာ္ဒန္ႏွင့္ ဆီးရီးယားတို႔ကို ျပစ္တင္ရွဳံ႕ခ်ၾကပါတယ္။

ယေန႕အေခ်အေနကိုၾကည့္ရင္ ျမစ္ေရကို 70% ကေန 90%အထိ ထုတ္ယူသုံးစြဲေနတာမို႕  ျမစ္ေၾကာင္းေရစီးဆင္းမွုဳ သိပ္ကို ေလ်ာ့ပါးလာေနတယ္။
ဒါဟာ ဘာေၾကာင့္လဲ ဆိုရင္ ပင္လယ္ေသမွာ ေရေငြ႕ပ်ံတက္ႏွဳံး ျမင့္မားလာၿပီး ပင္လယ္ဟာက်ံဳ႕ရံု႕ လာေနပါသတဲ့။ၿပီးေတာ့ ေရတိမ္ပိုင္းမ်ားလာတဲ့ အျပင္ ေျခာက္သေယာင္းၿပီး ဆားျပင္ႀကီးလည္းျဖစ္ေနပါတယ္။ေရထုဟာလဲ ညစ္ညမ္းလာတယ္။ ဂယ္လိလီပင္လယ္အနီး  ေဂ်ာ္္ဒန္ျမစ္အထက္ပိုင္း ေရဟာ ဟို ကမၻာဦးကတည္းက ခရစ္ယန္မ်ား သမိုင္း၀င္ ေရႏွစ္ ေရျဖန္းခံရာ ေဒသပါ။  ေျမကမၻာရဲ႕ မိတ္ေဆြမ်ားအဖြဲ႕က ( Friends of the Erath) အဖြဲ႕ က ေဂ်ာ္ဒန္ျမစ္ဟာ  ကမၻာ့အႏၱရယ္ အေပးဆုံး ျမစ္ 100 ထဲမွာ တခုအပါအ၀င္ျဖစ္ေနသတဲ့။ ဒါကို အဇၨေေရးလ္ႏွင့္ အာရပ္ႏိုင္ငံမ်ား ညီွႏိွဳင္းေဆြးေႏြးျပီး ျပဳျပင္မွဳ မရွိရင္ 2011ခုႏွစ္အလြန္မွာ ေဂ်ာ္ဒန္ျမစ္ အဆံုးစြန္ ေျခာက္ေသြ႕သြားႏိုင္တယ္လို႕ 2007ခုႏွစ္က ျခိမ္းေျခာက္သတိေပးထားပါတယ္။ ေဂ်ာ္ဒန္ျမစ္ရဲ ့ ေရစီးႏွဳံးဟာ တႏွစ္  1.3 ဘီလွ်ံ က်ဴးဘစ္မီတာ ရွိရာက 2010ခုႏွစေနာက္ပိုင္းမွာ  20ကေန  30 မီီလွ်ံက်ဴးဘစ္မီတာ ထိ ပင္လယ္ေသထဲ ေရာက္ရွိႏိုင္လိမ့္မယ္လို႕ တြက္ခ်က္ထားပါတယ္။တဲ့။ဆားပါ၀င္မွဳလည္း ပိုမိုျမင့္တက္လာမွာျဖစ္ပါတယ္။ ေဂ်ာ္ဒန္ျမစ္ဟာ အေရွ႕အလယ္ပိုင္းအတြက္ အလြန္အေရးပါတဲ့ ျမစ္ျဖစ္ပါတယ္။

အေရးႀကီးတာက လက္ဖႏြန္၊ဆီးရီးယား၊ေဂ်ာ္ဒန္၊ အဇၨေရးလ္၊ပါလက္စတိုင္း တို႕မွာ လည္း နယ္ေျမျပသနာက ႀကီးႀကီးမားမားရွိေနတာပါ။ ေရျပသနာလည္းအလားတူရွိေနတာပါ။ နယ္ေျမကိစၥႏွင့္ မၾကာခဏ စစ္မက္ျဖစ္ပြားေနရသလို ေရကိစၥကလဲ တေမွာင့္ပါဘဲ။ အာရပ္ႏိုင္ငံမ်ားက ေရအရင္းအျမစ္ 33% အဇၨေရးလ္ကို မွ်ေ၀ေပးဖို႕ သေဘာတူညီၽျခင္း မရွိခဲ့ဘူး။ ေရခြဲေ၀သုံးစြဲဖို႕အတြက္ အႀကီးအက်ယ္ အျငင္းပြားမွဳမ်ားရွိလာပါတယ္။ 1976ခုႏွစ္ ဇြန္လ 5ရက္ေန႕ မွာေတာ့ အဇၨေရးလ္က ဆီးရီးယားကို ေလေၾကာင္းမွ စီးနင္းတိုက္ခိုက္ျခင္းမ်ားျပဳခါ ၆ရက္စစ္ပြဲ ကို စတင္ ဆင္ႏြဲခဲ့ပါတယ္။

ပင္လယ္ေသကို ရွာေဖြျခင္း

တည္ေနရာ ..အေရွ႔အလယ္ပိုင္း

ေဂ်ာ္ဒန္ေတာင္ၾကာဒေဒသခ်ိဳင့္၀ွမ္း
အရွည္….67.4 km (41.9 mi)
အက်ယ္..18km (11 mi)
အနက္..377 m (1,237ft)

ထူးျခားတဲ့ သူ႕အမည္
ပင္လယ္ေသ (dead sea ) အမည္ဟာ အေနာက္တိုင္း အေခၚအေ၀ၚျဖစ္ၿပီး အာရဗစ္ဘာသာ ၊ ဟီဘရူးဘာသာအေခၚအေ၀ၚမ်ားရွိပါတယ္။

ျမန္မာလို ဆိုရင္ေတာ့ “ေသမင္းပင္လယ္္”သို႕မဟုတ္ “ဆားပင္လယ္ “ “္ The Sea of Death သို႕မဟုတ္ Salt Sea” ပါတဲ့ ။

အဓိကစီး၀င္တဲ့ျမစ္ကေတာ့ ေဂ်ာ္ဒန္ျမစ္ျဖစ္တယ္။အေရွ႕ဘက္မွာ ေဂ်ာ္ဒန္ နယ္စပ္မ်ဥ္း
အေနာက္ဘက္မွာ အေနာက္ဘက္္ကမ္း(west bank)ဲ ႏွင့္ အဇၨေရးလ္ တို႕အၾကားမွာ ထိစပ္တည္ရွိေနပါတယ္။ ပင္လယ္ေရမ်က္ႏွာျပင္ေအာက္ 423 metres(ေပအားျဖင့္ 1.388ft) နိမ့္က်ေနပါတယ္။ကမၻာ့ေျမမ်က္ႏွာျပင္မွာ အနိမ့္ဆံုးအပိုင္းျဖစ္ေနျခင္းဟာ ထူးျခားမွဳတခုပါဘဲ။ ကမၻာေပၚမွာ ဆားပါ၀င္မွဳ လြန္ကဲတဲ့ေရအိုင္ပါ။33.7% ေပ်ာ္၀င္ပါရွိတယ္လို႕ ဆိုပါတယ္။ဒီလို မ်ားျပားတဲ့ ဆားပါ၀င္မွဳ ႏွဳံးထားေၾကာင့္ ေရသတၱ၀ါေတြရွင္သန္ႀကီးထြားဖို႕ မျဖစ္ႏိုင္ပါဘူး။ တဲ့။
ေနပူရွိန္ျပင္းတဲ့အခါ ေရဟာ အေငြ႕ပ်ံပါတယ္။ေရေလ်ာ့နည္းသြားတဲ့အခါ နဂိုက ငံေနတဲ့ေရဟာ အငံဓါတ္ပိုကဲလာတတ္ပါတယ္။

ေလ့လာဆန္းစစ္သူမ်ားကေတာ့ ဒီလို အငံဓါတ္လြန္ကဲတဲ့ေရမ်ိဳးမွာ ဇီ၀သက္ရွိအပင္မ်ား ေရမွာရွင္သန္ေနထိုင္တဲ့ သတၱ၀ါမ်ား ေပါက္ပြားဖို႕ဆိုတာ မျဖစ္ႏိုင္ပါဘူး။ ရွင္သန္ရန္ခက္ခဲလြန္းလို့ ႕ေသမင္းပင္လယ္လို႕ ေခၚတြင္ေစတာပါ။

ဒါေပမဲ ့ မုိက္ကရိုစကုပ္ျဖင့္သာ ႀကည္႕ႏိုင္မဲ့ အလြန္ေသးငယ္လြန္းတဲ့ ဘက္တီးရီးယားမ်ား မိုက္ကရိုစကုပ္ေအာက္က ေသးမႊားမႊား မွဳိမ်ိဳးမ်ား ကေတာ့ အေရအတြက္ မ်ားစြာ ရွိေနတာပါ။

ေရႀကီးတဲ့အခ်ိန္မ်ိဳးမွာဆါးပါ၀င္မွဳ 35% မွ 30% ကို က်ဆင္းသြားတတ္ပါတယ္။

မိုးပါးေပမဲ့ ယာယီအားျဖင့္ မိုးသည္းတဲ့ ေဆာင္းရာသီမ်ားလည္း ႀကံဳရတတ္ပါတယ္။ 1980 ခုႏွစ္က ေဆာင္းတြင္း မိုးႀကီးခဲ့တဲ့ အျဖစ္ကိုၾကည့္ရင္ ပံုမွန္အတိုင္းဆို ျပာေမွာင္ေနတတ္တဲ ့ ပင္လယ္ဟာ အနီေရာင္ေျပာင္းၿပီး အလွပိုလာတယ္။

လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္ေပါင္းေထာင္ခ်ီ ရွိေနစဥ္ကတည္းက သူ႕အလွကို လူေတြ စိတ္၀င္စားၾကပါတယ္။ ယေန႕ ပင္လယ္ေသဟာ ကမၻာတ၀ွမ္းက လူေတြကို သိမ္းႀကံဳးဆြဲေဆာင္ေနတာပါ။ ေျမထဲပင္လယ္တ၀ိုက္က ဗဟုသုတရွာေဖြလိုသူမ်ားမၾကာခဏ ၾကက္စားေပ်ာ္ေမြ႕ႀကပါတယ္။

သမၼာက်မ္းကိုးေျပာရရင္ ကမၻာ့ ပထမ အပန္းေျဖစခန္းျဖစ္ၿပီးေတာ့ ေဒးဗစ္ဘုရင္ႀကီး ခိုလွဳံနားေနရာ ေဒသျဖစ္ပါတယ္။က်န္းမာေရးအတြက္ အေကာင္းဆုံး အနားယူႏိုင္တဲ့ ေနရာျဖစ္ပါတယ္။

Movenpick ွ အပန္းေျဖစခန္းျမင္ကြင္းက်ယ္
အဇၨေရးလ္ဘက္မွ လွမ္းေမွ်ာ္ႀကည့္ရင္ ရွဳမဆုံးေအာင္ ျမင္္ရမဲ့ ပင္လယ္ေသရဲ႕ အလွ ျမင္ကြင္းက်ယ္

ေမာင့္ဆိုဒြမ္ေတာင္ေပၚကၾကည္႕ရင္ျမင္ရမဲ့ ပင္လယ္ေသ အလွ ျမင္ကြင္းက်ယ္ပါ..

ပင္လယ္ေသက ထြက္ရွိတဲ့ သဘာ၀ ဓါတ္ဆားမ်ားဟာ ေရာဂါ အမ်ိဳးမ်ိဳးကို ကုသေပးႏိုင္တဲ့ အေနအထားမွာရွိတာမို႕ ေဆး၀ါးကြ်မ္းက်င္မ်ားႏွင့္ သိပၸံပညာရွင္ႀကီးမ်ားဟာ သုေတသနျပဳ ေလ့လာၾကဖို႕ မၾကာခဏ ေရာက္လာၾကတယ္။ တကယ္ေတာ့လဲ ေလ့လာစူးစမ္းဖို႕ အေကာင္းဆုံး စင္တာ တခုျဖစ္လာတာပါ။ စင္တာတခုျဖစ္လာခဲ့တဲ့ အေၾကာင္းရင္း မ်ားစြာရွိေနပါတယ္။

ေရမွာေပ်ာ္၀င္ပါရွီတဲ့ သတၱဳဓါတ္မ်ား က ေလမွာ ပ်ံ႕လြင့္ေနတဲ့ ပန္း၀တ္မွဳံႏွင့္ အျခားယားယံေစႏိုင္တဲ့ ဓါတ္မတဲ့ပစၥည္းမ်ား၊ ေနစြမ္းအင္မွျဖာထြက္တဲ့ ခရမ္းလြန္ေရာင္ျခည္ စတာ တို႕ကို ခုခံကာကြယ္ဖို႕ ေလ်ာ့ခ််ဖို႕ ၊ၿပီးေတာ့

ေနေလာင္ျခင္း၊ဖ်ားနာျခင္း၊ အေအးမိႏွာရည္ယိုစီးျခင္း၊ အရိုးအဆစ္ ဒူးေယာင္ ဒူးနာအမ်ိဳးမ်ိဳး၊ၾကမ္းေထာ္ေသာ အနီပိမ့္မ်ားထြက္သည့္ အေရျပားေရာဂါအမ်ိဳးမ်ိဳး။ႏွင့္ အျခား အေထြေထြ ေရာ၈ါမ်ားကို ေပ်ာက္ကင္းႏိုင္တဲ ့စြမ္းအင္ရွိပါတယ္။

ဥပမာ .ဒူးေခါင္းနာျခင္းကို သတၱဳဓါတ္ႀကြယ္၀ေသာေရအိုင္မွ ရႊံ႕မ်ားႏွင့္ ဖိသိပ္အုံခဲၾကပ္စီးျခင္း။ႏွာရည္ယိုျခင္းကို ပင္လယ္ေသမွရရွိသည့္ ဓါတ္ဆားရည္ျဖင့္ု စပေရးျဖန္းကုသျခင္းစသျဖင့္ ေရွးယခင္ကတည္းက ေရာဂါ ကုထုံးမ်ားစြာရွိပါတယ္။

ပင္လယ္ေသဟာ လူတို႔အတြက္ အက်ိဳးျပဳ ျဖစ္ထြန္းေစတဲ့ ပိုတက္ရွ္ ဓါတ္ဆားတမ်ိဳးကိုလည္း ထုပ္လုပ္ေပးေနတာပါ။ သတၱဳနဲ႕ အက္ဆစ္ ဓါတ္ျပဳၿပီး ေျမဆီေျမႏွစ္ ေျမၾသဇာ ကိုပါ ေကာင္းမြန္ေစတဲ့ဓါတ္ဆားတမ်ိဳးျဖစ္ေပၚေစပါတယ္။ အီဂ်စ္လူမ်ိဳးတို႕ဟာ အဲဒီကရတဲ့ေနထရြန္ ဓါတ္ဆားႏွင့္ ဖါရိုဘုရင္မ်ားရဲ့အေလာင္းကို mummification လို႕ေခၚတဲ့ ေဆးစိမ္ျခင္းျပဳလုပ္ရတာပါ။ (ဒီအေၾကာင္းအေသးစိတ္ ေရးဖူးပါတယ္။ ဒီ့ထက္မက က်ယ္ျပန္႕စြားေရးသားဖို႕ ေမွ်ာ္လင့္ထားပါတယ္)

ေျမထဲပင္လယ္ေဒသတ၀ိုက္ ျဖန္႕က်က္ေနထိုင္သူမ်ားဟာ ပင္လယ္ေသက ထြက္ရွိတဲ့ ဓါတ္သတၱဳကေန cosmetics လို႕ အလြယ္ေပါင္းရံုးေခၚတြင္တဲ့ အသားလွ ဆီ ႏွဳုတ္ခမ္းဆိုးေဆး၊ ေခါင္းလိမ္းဆီ ေဆးတို႕ဖတ္ စသည္တို႕ကို ဖါရိုးမင္းဆက္မ်ားမွာ ထုတ္လုပ္သုံးစြဲ ေန တတ္ၾကပါၿပီ။ႀကိဳတင္္ကာကြယ္ဖို႕ နည္းပညာမ်ားလည္း တတ္ကြွ်မ္းေနပါၿပီ။

၂၀၀၉ခုႏွစ္ေလာက္မွာေတာ့ လာေရာက္ႀကည့္ရွဳေလ့လာသူေပါင္း ေထာင္ခ်ီၿပီး(1.2million) အဇၨးေရးလ္ကို ေရာက္လာၾကတယ္။ပင္လယ္ေသဟာ 1.24kg/L သိပ္သည္းမွဳ ရွိတာေၾကာင့္ ေရကူးလိုသူႏွင့္ ေရေပၚေပါေလာေမွ်ာလိုသူတို႕လည္း အေတြ႕အႀကံဳရေအာင္ လာေရာက္လည္ပတ္ၾကတာမို႕ ပင္လယ္ေသမွာ ဧည့္ပရိသတ္မ်ားႏွင့္ စည္ကားေနပါတယ္ တဲ့။

ပင္လယ္ေသမွာ ေနာက္တခု ထူးျခားတာက သူဟာ ကုန္းတြင္းပိတ္ ေရအိုင္ႀကီးျဖစ္ၿပီး သူ႕ရဲ့ ပုံသ႑ာန္ အသြင္အျပင္မွာ ဘယ္ဘက္ကို ေဘးတိုက္ ေရြ႕ရွားႏိုင္တဲ့ ကမၻာေျမလႊာျပတ္ေရြ႕ေၾကာင္း တိုက္တိုနစ္ပလိတ္ ႏွင့္ အာဖရိကဲန္ပလိတ္ အာေရဘီယဲန္ ပလိတ္ တိုရဲ့ ၾကားမွာ တည္ရွိေနျခင္းပါဘဲ။

ပင္လယ္ေသထဲကိုစီး၀င္တဲ့ ေဂ်ာ္ဒန္ျမစ္ဟာ ျပန္လမ္းမႀကံဳတဲ ့ ေရယမုန္လဲ ျဖစ္ေနပါေသးတယ္။ ထြက္ေပါက္မရွိဘူး။

ပင္လယ္ေသ၀န္းက်ဥ္မွာေတာ့ ေႏြဦးရာသီမ်ားမွာ လွပတဲ့ ႏွစ္ရွည္ခံ အပင္ငယ္ကေလး မ်ား ႀကိဳႀကား ေပါက္ေရာက္ပါတယ္။ေရအိုင္ငယ္ကေလးမ်ားလည္းရွိပါတယ္။ဒါ့အျပင္ နင္းမိလွ်င္ ကြ်ံ၀င္သြားႏိုင္တဲ့ သဲနံဳးတြင္းမ်ာလည္း ကမ္ေျခတေလွ်ာက္ရွိေနပါတယ္။

ပင္လယ္ေသရဲ႕ ေျမာက္ဘက္အစြန္က်တဲ့ အပိုင္းမွာ ေတာ့ မိုးေရဟာ ရွားရွားပါးပါး လို႕ ဆိုရမွာပါဘဲ။ႏွစ္စဥ္ မိုးေရခ်ိန္လကၼ 100mm(4in) ရြာသြန္းေလ့ရွိီၿပီး ေတာင္ဘက္က်တဲ့ ေဒသေတြမွာေတာ့ မဆိုသေလာက္ 50mm (2in) ရြာသြန္းေလ့ရွိတယ္။ ဂ်ဴဒီယဲန္ ေတာင္ကုန္းေတြမွာ မိုးရိပ္မိုးေငြ႔ျမင္ေတြ႕ႏိုင္ေပမဲ ့ ပင္လယ္ေသမွာေတာ့ ေျခာက္ေျခာက္ေသြ႕ေသြ႕ ပါဘဲ။ အေရွ႕ ဘက္ကုန္းျမင့္ေတြက ရြာခ်လာမဲ့ မိုးေရ ေလာက္ဘဲ လက္ခံရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

ဂ်ဴဒီယဲန္ ေတာင္ကုန္းေတြက အနည္းငယ္ မတ္ေစာက္ၿပီး အေရွ႕ဘက္ေတာင္တန္းေတြက ေအာက္ဘက္က်ပါတယ္။ ေရကန္ရဲ့ အေနာက္ေတာင္ဘက္က်တဲ့အရပ္ေဒသေတြမွာေတာ့ ျမင့္မားတဲ ့ ဆိုဒြန္ေတာင္ႀကီးရွိေနတဲ့အတြက္ 210mm( 700in) ရြာသြန္းပါတယ္။


ပင္လယ္ေသကို၀န္းရံေနတဲ့ ေတာင္တန္းေတြမွာ ကုလားအုပ္မ်ား၊ေတာင္ဆိတ္ရိုင္းမ်ား၊ေတာယုန္ႀကီးမ်ား၊ေခြးအႏွင့္ က်ားသစ္မ်ားက သူႏိုင္ ကိုယ္ႏိုင္ မင္းမူေနတာပါ။ရာေပါင္းမ်ားစြာေသာ ငွက္မ်ိဳးစံုကေလးမ်ားက ဘာသာဘာ၀ ေပ်ာ္ရႊင္ျမဴးထူးလို႕ေနၾကတယ္။

ဒီေနရာေတြကို အဇၨေရးလ္ကေရာ ေဂ်ာ္ဒန္ကပါ သဘာ၀ ေတာရိုင္းနယ္ေျမ သတ္မွတ္ၿပီးသီးသန္႕ ထားရွိတာပါ ။ ယေန႕မွာေတာ့ ၿဗိတိသွ် တို႕က ပင္လယ္ေသေျမာက္ဘက္ကမ္းအနီး ေဂါက္ကြင္းတခု တည္ေဆာက္ထားပါတယ္။

ဓါတုေဗဒပညာရွင္မ်ားႏွင့္ စူးစမ္းေလ့လာလိုသူမ်ားကလည္း ၀င္လာမစဲ တသဲသဲပါ။ပင္လယ္ေရမ်က္ႏွာျပင္ထက္ ေပေပါင္း1,289ft နိမ့္တဲ့ အေ၀းေျပးလမ္းမႀကီးတခု အေနာက္ဘက္ကမ္းႏွင့္ အဇၨေရးလ္ကမ္းေျခတေလွ်ာက္မွာေဖါက္လုပ္တည္ရွိေနပါတယ္။ ကမၻာ့ပထမတန္းစားဟိုတယ္ႀကီးမ်ား အပန္းေျဖစခန္းမ်ားလည္းအလားတူေဆာက္လုပ္ထားပါတယ္။

အီဂ်စ္လူမ်ိဳးတို႕ ဟာ ယခုလို အေလာင္းမ်ား မပုပ္မသိုးေအာင္ မမ္မီလုပ္ ေဆးစိမ္ဖို႕ ပင္လယ္ေသက ႏ်ဴထရြန္ ဓါတ္ဆားကို အသုံးျပဳၾကရတာပါ။ ေနပူရွိန္ျပင္းတဲ့အခါ ေရဟာ အေငြ႕ပ်ံပါတယ္။ေရေလ်ာ့နည္းသြားတဲ့အခါ နဂိုက ငံေနတဲ့ေရဟာ အငံဓါတ္ပိုကဲလာတတ္ပါတယ္။

1979ခုႏွစ္မွာက ပါလက္စတိုင္းကုပၼဏီ တခုက( Palestine Potash company) ပိုတက္ရွ္ ႏွင့္ ဘရိုမိုင္းသတၱဳမ်ား ေဖၚထုတ္ လုပ္ပိုင္ခြင့္ရရွိခဲ့တယ္။ပိုတက္ သို႕မဟုတ္ ပိုတက္စီယံ ကလိုရိုက္ ကုိပါ။
အေရွ႕အလယ္ပိုင္းျငိမ္းေအးေနစဥ္ကာလမ်ိဳးမွာ အာရပ္ႏွင့္ဂ်ဴး လုပ္ငန္းရွင္ႀကီးမ်ားက ေျခသြက္လက္သြက္ အႀကီးအက်ယ္ ထုတ္လုပ္ လာၾကတယ္။

1934ခုႏွစ္မွာ တခါ စီမံကိန္းခ်ၿပီး အေနာက္ေတာင္ဘက္ကမ္းရိုးတန္းမွာ ဒုတိယအႀကိမ္ အေခ်ခ် လုပ္ကိုင္ခဲ့ၾကတယ္။ဒုတိယ ကမၻာစစ္အတြင္းမွာလည္း ထုတ္လုပ္ခဲ့ေသးတာပါ။ေနာက္ဆုံး ေရွာင္တခင္ျဖစ္လာတဲ့ 1928ခုႏွစ္ အာရပ္အဇၨေရးလ္စစ္ပြဲအတြင္းမွာလည္းထုတ္လုပ္ျဖန္႕ျဖဴးခဲ့တာပါ။ ၿဗိတိသွ်တို ့ကလည္း ထုတ္ယူခဲ့တာပါ။ ၁၉၅၂ခုႏွစ္မွာေတာ့ အမ်ိဳးသားပိုင္ Dead Sea Works Ltd က က်န္ေနတဲ့ ပိုတက္မ်ားႏွင့္ သတၱဳပစၥည္းမ်ားကို ႏိုင္ငံေတာ္ကိုယ္စား ပင္လယ္ေသမွေန ထုတ္ယူခဲ့ႀကတယ္။ 2001ခုႏွစ္မွာ ဒီငံက်ိက်ိ ပင္လယ္ေသက ပိုတက္ တန္ခ်ိန္ေပါင္း 1.77 ၊ ဘရိုမိုင္းဓါတ္ေပါင္း တန္ခ်ိန္ 206,000 ၊ ေကာ့စတစ္ဆိုဒါ 44.900 တန္ခ်ိန္၊ မက္ဂနီစီယမ္ႏွင့္ ဆိုဒီယံ ကလိုရိုက္ 25.000တန္ အဇၨေရးလ္က တဦးတည္းထုတ္ယူခဲ့ပါတယ္။ Dead Sea Magician Ltd ရဲ႕ အေထာက္အပံ့ႏွင့္ပါ။

ေဂ်ာ္ဒန္ဘက္မွာလည္းထုတ္ယူတာမ်ိဳးရွီပါတယ္။ ပင္ကိုယ္အားျဖင့္ဓါတ္သတၱဳမ်ားႏွင့္ ႀကြယ္၀ေနတဲ ့ ပင္လယ္ေသဆားကို ကမၻာတ၀ွမ္းက စိတ္ ၀င္စားေနၾကသူေတြ ဒုႏွင့္ေဒးပါ။

ကုိယ္ခႏၶာသန္႕ရွင္းစင္ၾကယ္ေစဖို႕အသားအ ရည္ လွပေခ်ာေမြ႕ေစဖို႕ စိုေျပ ၀င္းအိေနေအာင္ ထိန္းသိမ္းထားဖို႕ ဓါတုေဗဒနည္းနွင့္ အသားလွဆီ အမ်ိဳးမ်ိဳး ထုတ္လုပ္ၾကမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

Florist တင္ျပသည္။

Source: Wikipedia

ပင္လယ္နက္ကို ရွာေဖြျခင္း

အေရာင္ေတြႏွင့္ ခြဲျခားသတ္မွတ္တဲ့ ပင္လယ္ေတြထဲမွာ ပင္လယ္နက္လည္း တခုအပါအ၀င္ျဖစ္ပါတယ္။
Black Sea ဆိုတဲ့အမည္ဟာ အဂၤလိပ္ေတြရဲ့ အေခၚအေ၀ၚပါ။ ပင္လယ္နက္ကို ဂရိ၊ ဘယ္လ္ဂီ်ယန္၊ ေဂ်ာ္ဂ်ီယန္၊ ရိုေမနီယန္ ၊ရပ္ရွင္း ၊တူရကီ ၊ယူကရိန္း စသည္တို႕က လည္း မိမိတို႕ ဘာသာစကားအရ တမ်ိဳးစီ ေခၚေ၀ၚၾကပါတယ္။

ပင္လယ္နက္ရဲ့ ေန၀င္ခ်ိန္ကေလး

ပင္လယ္နက္ကို အေစာပိုင္းကာလေတြမွာ ေႏြးေထြးပ်ဴငွာမွဳကင္းမဲ့သူ ( Inhospitable)ရယ္လို႕ ေခၚခဲ့ၾကတာပါ။ ဂရိတို႕ ကိုလိုနီ မျပဳမီ ေခတ္မွာ ေရေၾကာင္းသြားလာမွဳ ခက္ခဲလြန္းတာမို႕ တေၾကာင္း၊ဒီေဒသမွာ မွီတင္းေနထိုင္ၾကသူ လူမ်ိဳးစုေတြကလည္း ရက္စက္ ရိုင္းပ် လြန္းတာေၾကာင့္၄င္း ဂရိ-ေရာမေတြက အလင္းကင္းမဲ့သူ (unlit) ေခၚရာမွ Black Sea ရယ္လို ့ ျဖစ္သြားတာပါ။

 ဆူးဒက္ခ္ပင္လယ္ေအာ္

ရွည္ေမ်ာတဲ ့ ဘူလ္ေဂးရီးယားကမ္းေျခေဒသမွာဆိုရင္ အနယ္အႏွစ္ေတြ သဲ ႏံုး ရႊံ႕စတာေတြ
ေရစီးႏွင့္ေမ်ာပါၿပီး ႀကာလာတဲ့အခါ ေရျပင္မွာ ထိုးထြက္လာတဲ့ ကုန္းတန္းေလးေတြ ေသာင္ခုံေလးေတြ ဖြဲ႕စည္း္မိ္ရက္သားျဖစ္တတ္တယ္။ တဲ့။

ဒါကေတာ့ ပင္လယ္နက္ ျမစ္၀အက်ယ္ ပါ

ဘူမိေဗဒဆိုင္ရာ အရင္းအျမစ္ကို ေျခရာခံ ျပန္ၾကည့္ရင္ အဆင့္ဆင့္ေျပာင္းလဲ ျဖစ္ေပၚတတ္တဲ့ သဘာ၀ ျဖစ္စဥ္မ်ားအရ မူလက အဲဒီျမစ္၀ွမ္းတ၀ိုက္မွာ တက္တိုးနစ္ (Tectonic)ပလိပ္ျပားမ်ားရဲ႕ ဖိႏွိပ္ တြန္းထိုးမွဳေၾကာင့္ ေျမသားအက္ကြဲျခင္း ေျမကြ်ံျခင္း ေျမသားဟိုသည္ျပန္႔ထြက္ျခင္းမ်ား ျဖစ္ေပၚခဲ့ၿပီး ႏွစ္ျခမ္းခြဲ ေကြ႕၀ိုက္ျဖာထြက္စီးဆင္းတာမ်ိဳးရွိႏိုင္တယ္လို႕ ဘူမိေဗဒပညာရွင္တစုက သုံးသပ္ႀကတယ္။ ပလိပ္ျပားမ်ား အခ်င္းခ်င္း၀င္ေဆာင့္ရာမွာလည္း ေကာ့ေကးဆပ္စ္၊ပြန္တိုက္ထ္၊ ကရိုင္းမီးယား၊ေဘာ္လ္ကန္ စတဲ့ ေတာင္တန္းမ်ားကိုလည္း ျဖစ္ေပၚေစခဲ့တာပါ။့ ဆက္လက္ၿပီး Eurasian ႏွင့္ Africian platesမ်ားးအၾကား၀င္ေဆာင့္အၿပီး အေနာက္ဘက္ေဒသဆီ လြတ္ထြက္သြားရာမွ
ေျမာက္ အနာတိုလီယဲန္ေျမလႊာ ျပတ္ေရြ႕ေၾကာ ( North Anatolian Fault) ႏွင့္ အေရွ႕ အနာတိုလီယဲန္ေျမလႊာ ျပတ္ေရြ႕ေၾကာ တေလွ်ာက္ ပိတ္ဆို႕ လ်က္ တက္တိုးနစ္ ပလိတ္ ေရစီးေၾကာင္းအတိုင္ း တည္ရွိေနတယ္။
ဒါဟာ ပင္လယ္နက္ေဒသမွာ လည္း ေျမသားကြ်ံက်ျခင္းကို ျဖစ္ေပၚေစၿပီး အနတိုလီေဒသကိုပါ ထူးျခားတဲ႕ မီးေတာင္လွဳပ္ရွာမွဳမ်ိဳး ျဖစ္ေပၚေစတယ္။

နာဆာက ေပးပို႕ထားတဲ့ ပင္လယ္နက္ေရလႊမ္းမိုးစဥ္
ေကာင္းကင္ျမင္ကြင္း တခု

ကာလၾကာျမင့္တဲ့အခါ ဘူမိေဗဒတည္ေဆာက္မွဳ သေဘာတရားအရ ..ကမၻာ့သမုဒၵရာႀကီးမ်ား အစဥ္အလာက ခြဲထြက္ၿပီးေတာ့အေႀကာင္းအားေလ်ာ္စြာ ပင္လယ္နက္ဟာ သီးျခား တည္ရွိေနျခင္းျဖစ္တယ္။ ယေန႕ ျမင္ေတြ႕ႏိုင္တဲ ့ ျမစ္၀ွမ္းအေနအထားကေတာ့ ကရိုင္းမီးယဲန္ေဒသကြ်န္းဆြယ္မွ ေတာင္ဘက္ တိုးၿပီး The Danube discharge into the Black Sea ဒူးနာ့ဘ္ျမစ္စီး၀င္တဲ့ ပင္လယ္နက္( ဆာဘီးယဲန္ေတြက ဒူးနာ့ျမစ္လို႕ေခၚတယ္။)
ဒူးနာ့ျမစ္ရဲ႕ ေရထြက္ေပါက္ဟာ ပင္လယ္နက္ျဖစ္တယ္။
ပင္လယ္နက္ဟာ ကမၻာ့အႀကီးဆုံး Meromictic အမ်ိဳးအစားျမစ္၀ရွိတဲ ့ ပင္လယ္ပါ။ေရနက္ပိုင္းေရဟာ ေလထုထဲက ေအာက္ဆီဂ်င္ကို လက္ခံရယူသိမ္းဆည္းတဲ့ အေပၚယံအလႊာအထပ္ေတြႏွင့္ ေရာေႏွာျခင္းမရွိဘူး။ အေျဖကေတာ့ ပိုနက္တဲ့ ပင္လယ္ေရထုထယ္ပမာဏ ၉၀%ေက်ာ္ေက်ာ္က အင္ႏိုးစစ္ေရ ( anoxic water) ျဖစ္ေနျခင္းပါဘဲ။ …ျမစ္၀ွမ္းတည္ရွိမွဳ ပထ၀ီအေနအထားအရ ့ျမစ္ေရ စီး၀င္မွဳ က ျမစ္ေၾကာင္းထိန္းသိမ္းရာမွာ အဓိက က်တယ္။ ျဖည့္ဆီး၀င္ေရာက္လာတဲ့ ေရက အားေကာင္းတဲ့အလႊာအထပ္ထပ္ ကို ျဖစ္ေစၿပီး တိက်တဲ့ ေရပမာဏကို ညီမွ်ေစတယ္။ အမ်ားအားျဖင့္ အေပၚယံေရလႊာမ်ားက ေအးျမၿပီးအခိုးအေငြ႕မ်ားစုပံုထူထပ္ျခင္းႏွင့္ ဆားပါ၀င္ျခင္းကို ေလ်ာ့နည္းေစတယ္။ျမစ္ေၾကာင္းျဖစ္ထြန္းမွဳကို တိုးခ်ဲ့တဲ့ သေဘာပါဘဲ။ စင္စစ္ ေရနက္ထဲက မူလေရေႏြးမ်ားဟာ မက္ဒီတာေရးနီးယဲန္က (ေျမထဲပင္လယ္)ဆားေပ်ာ္၀င္ေရမ်ားပါဘဲ။ဒီလို ေျမထဲပင္လယ္ထဲက စုပုံစီး၀င္လာတဲ့ ေရဟာ လတ္ဆတ္တဲ့ ပင္လယ္နက္ထဲက စီးထြက္သြားတဲ့ ေရႏွင့္ညီမၽွ်ပါတယ္။ ေနာက္ၿပီး သူက မာမရာ(Marmara sea ) ပင္လယ္ထဲကို ဆက္လက္စီး၀င္သြားခဲ့တယ္။ သူ႕အလႊာႏွင့္သူ ဆားပါ၀င္လည္း အညီအမၽွ်ပါ။

The Danube discharge into the Black Sea
ဒန္းႏူးဘ္ၿမစ္စီး၀င္တဲ့ ပင္လယ္နက္

နာဆာက ေပးပို႕ထားတဲ့ ပုံေတြအရ ပင္လယ္နက္မွာ ႏွစ္စဥ္ ေရႀကီးေလ့ရွိေႀကာင္း သိရတယ္။ ေရွးေခတ္ေရေႀကာင္းခရီးသြားလာသူမ်ားဟာ ေလွ သေဘၤာမ်ား ပ်က္စီးဆံုးရွးမွဳ ႏွစ္စဥ္ႀကံဳေတြ႕ေနရတာပါ။

တူရကီက ဘလက္ဆီးအလွ

တိမ္ေရာင္စုံကြန္႕ၿမဴးေနတဲ ့ ရပ္ရွင္းအင္ပါယာေခတ္ ပင္လယ္နက္

ေဂ်ာ္ဂ်ီယာက Batumi

စစ္ေအးတိုက္ပြဲအၿပီးမွာ ကမၻာတ၀ွမ္းက ခရီးသြားဧည့္သည္မ်ား ေထာင္ေသာင္းခ်ီလာေရာက္ႀကတယ္။
အားလပ္ရက္ေတြမွာ အပန္းေျဖစခန္းမ်ားႏွင့္ ေရပူစမ္းေတြ ရွိရာ သြားေရာက္ႏိုင္vdkUyg/ ္။ လူသိမ်ားထင္ရွားတဲ ့ အပန္းေျဖစခန္းေတြကေတာ့…
2 Mai (ရိုေမးနီးယား), Agigea (ရိုေမးနီးယား) ,.Ahtopol (ဘူေဂးရီးယား) , Anaklia (ေဂ်ာ္ဂ်ီယာ ) တို႕ပါဘဲ။

1936 ခုႏွစ္ Montreux သေဘာတူညီခ်က္အရ ႏိုင္ငံ့ေခါင္းေဆာင္မ်ားက ေျမထဲပင္လယ္ႏွင့္ ပင္လယ္နက္အႀကား သေဘၤာမ်ားသြားလာခုတ္ေမာင္းမွဳကို ခြင့္ျပဳခဲ့တယ္။ပင္လယ္အတြင္း ေၾကာင္းထိန္းသိမ္းေစာင့္ေရွာက္ဖို႕ကိုလည္း ဘလက္ဆီးယူကရိန္းေရတပ္အုပ္စုက တာ၀န္ယူေပးဖို႕ ရပ္ရွားကဘဲ သေဘာတူညီခဲ့တယ္။

ပင္လယ္နက္ဟာ Dardanelles ေရလက္ႀကားႏွင့္ Bosphorus ေရလက္ႀကားတို႕ကို မွီၿပီး သမုဒၵရာႏွင့္ ေပါင္းကူးခ်ိတ္ဆက္ပါတယ္။ Dardanelles ေရလက္ႀကားဟာ 55m ( 180.45ft )နက္ီၿပီးေတာ့ Bosphorus ေရလက္ႀကားကေတာ့ 36m (118.11ft) သာ ရွိတဲ့အတြက္ ေရတိမ္ပါတယ္။

ေဒသဆိုင္ရာ အဖြဲ႕အစည္းမ်ား

1992ခုႏွစ္က အဓိက ပင္လယ္နက္ေဒသ ႏိုင္ငံမ်ားျဖစ္တဲ့ ဘူလ္ေဂးရီးယား၊ ရိုေမနီးယား၊ ေဂ်ာ္ဂ်ီယာ၊ရပ္ရွင္းဖယ္ဒေရးရွင္း။ ယူကရိန္း၊တူရကီ တို႕ဟာ ပင္လယ္နက္ ညစ္ညမ္းမွဳကို တားဆီး ကာကြယ္ဖို႕ ျမစ္ေၾကာင္း ေစာင့္ေရွာက္ထိန္းသိမ္းဖို႕ေကာ္မရွင္တရပ္ဖြဲ႕စည္းၿပီး (The Commission on the Protecti0n of the Black Sea Against Pollution ) သေဘာတူ စာခ်ဳပ္ခ်ဳပ္ဆို လက္မွတ္ေရးထိုးအတည္ျပဳခဲ့ၾကတယ္။ မဟာဗ်ဴဟာ စီမကိန္းတခုကို ခ်မွတ္ေဖၚေဆာင္ခဲ့ၾကတာပါ။
အလယ္ေခတ္က ပင္လယ္နက္ ေရွးေခတ္ ပင္လယ္နက္ ေရတပ္အုပ္စု တခုကရီးမီးယဲန္ စစ္ပြဲ
မတိုင္မီ

ေရွးအခါက ပင္လယ္နက္တခြင္ ဟစ္တိုက္စ္၊ဂရိစ္၊ပါရွဲန္၊ရိုမဲန္၊ေဂါ့သ္၊ဟန္စ္၊ဆလပ္ဗ္စ္၊ခရူဆိတ္တာ၊လစ္သူးနီးယဲန္၊ ေဂ်ာ္ဂ်ီယဲန္၊ပိုးလ္၊ တာတာ၊ေအာ့တိုမဲန္ စတဲ့ လူမ်ိဳးစုမ်ား ကုန္ေရာင္းကုန္၀ယ္ရြက္လႊင့္သြားလာခဲ့ၾကဖူးတဲ့ ကမၺည္းေက်ာက္စာမ်ားရွိေၾကာင္းသူေတသနပညာရွင္တို႕ကဆိုပါတယ္။ ပင္လယ္နီဟာ အေရွ႕ အေနာက္ ေတာင္ေျမာက္ အရပ္ေဒသအားလုးကို ရြက္လႊငထြက္ခြႏိုင္တဲ့ ခရီးလမ္းဆုံတခုလည္းျဖစ္တယ္။ ့္
ေရွးအခါက တည္းက ေဘာ္လ္ကန္မွ အေနာက္ဘက္..Eurasia မွ ေတာင္ဘက္ ..ေကာ့ေကးဆပ္ႏွင့္အလယ္အာရွမွအေရွ႕ဘက္.အာရွမိုင္းနား ႏွင့္မက္ဆိုပိုေတးမီးယားမွ ေတာင္ဘက္ ..ဂရိမွ အေနာက္ေတာင္ဘက္ စတဲ့ အရပ္ေဒသတို႕ကို ရြက္လႊင့္ သြားလာခဲ့ႀကတယ္။
ဘလက္ခ္ဆီးေရလမ္းေၾကာင္းဟာ ေရွးကပင္ အလြန္အသံုးမ်ားတဲ့လမ္းဆုံ တခုျဖစ္ခဲ့တာပါ။ ပထမကမၻာစစ္မွာေရာ ဒုတိယကမၻာစစ္မွာပါ အလြန္အေရးပါတဲ ့ ေရေၾကာင္းလမ္း တခုျဖစ္ပါတယ္။
ေရွးေခတ္ဆိပ္ကမ္းၿမိဳ႔ႀကီးေတြဟာ ပင္လယ္နီ ကမ္းရိုးတန္းေတြမွာ အမ်ားဆံုးတည္ရွိေနတာပါ။

စစ္ေအးတိုက္ပြဲ ၿပီးဆုံးခ်ိန္ကာလမွာ နီင္ငံရပ္ျခားခရီးသြားဧည့္သည္မ်ား တဖြဲဖြဲလာေရာက္
ခဲ ့ၾတတယ္္။ရိုေမးနီးယားက 2 Mai ႏွင့္ Agigea အပန္းေျဖ စခန္းႏွစ္ခုဟာ နာမည္အႀကီးဆံုးပါ။ဘူလ္ေဂးရီးယား ၊ တူရကီ ႏွင့္ ေဂ်ာ္ဂ်ီယာတို႕က အပန္းေျဖစခန္းမ်ားဟာလည္း အလားတူ နာမည္ႀကီးေတြပါဘဲ။

ရိုေမးနီးယား က Neptu

ေဂ်ာ္ဂ်ီယာက  Poti ဆိပ္ကမ္း

Bosphorus ေရလက္ႀကား

Dardanelles ေရလက္ႀကား

ရိုေမးနီးယားကမ္းေျခက ပင္လယ္ခူ

အႏၱရယ္အေပးဆုံးငါးမန္း

 ေက်ာက္ခက္မ်ား

အလယ္ေခတ္က ပင္လယ္နက္

ေရွးေခတ္  ပင္လယ္နက္  ေရတပ္အုပ္စု တခုကရီးမီးယဲန္ စစ္ပြဲမတိုင္မီ

Florist စုစည္းတင္ျပသည္။
Source: wekipideia

ဘယ္ဆီဘယ္၀ယ္ ေခၚတယ္မသိဘဲ

ကြ်န္မေခါင္းအုံးနေဘးက စပယ္ကံုးကေလးေတြ ကို ေရတြက္ ၾကည့္လိုက္တယ္။ တကံုး..ႏွစ္ကံုး…သုံးကံုး…။ ေအာ္…သုံးကံုးေတာင္ရွိေနမွကိုး။
ကြ်န္မ ဒီကိုေရာက္တာ သံုးရက္ရွိၿပီဘဲ။ မနက္ မနက္လာေနက် ပန္းသည္ေလး ဆီက ဘုရားလွဴဖို ့ ရည္မွန္းၿပီး တေန ့တကံုး ၀ယ္ယူခဲ့တာပါ။ ေျခာက္သြားတာေတာင္ ရနံ ့ေလးက သင္ပ်ံ ့ေနဆဲေပါ့။
“စပယ္”တဲ ့ ။စပယ္က ကြ်န္မအတြက္ အေရးပါတဲ ့ ပန္းကေလးျဖစ္လာလိမ့္မယ္လို ့ တခါမွ မေတြးမိဘူး။တကယ္လည္း ကြ်န္မခ်စ္တဲ ့ စပယ္က ကြ်န္မကို ဒုကၡေပးလိမ့္မယ္လို ့ တခါမွ မထင္မွတ္ခဲ ့မိဘူး။ အို .. မဟုတ္ေသးဘူး။
ျဖူေဖြးသန္ ့့စင္တဲ ့စပယ္ေလးေတြအေပၚ ကြ်န္မအျပစ္လဲႊမခ်သင့္ဘူးထင္တယ္။
တကယ္ေတာ့..” အရိုင္းစပယ္ “ကသာ…။

ဟုတ္ပါတယ္ “ေအာင္လင္း” ရဲ ့ “ အရိုင္းစပယ္ “
အိမ္မွဳကိစၥေတြနဲ ့ အၿမဲရွဳပ္ေပြေနတတ္တဲ ့ကြ်န္မဟာ ရုပ္ရွင္ႀကည့္ေလ့ႀကည့္ထ မရွိပါဘူး။
ျဖစ္ခ်င္ေတာ့ အဲဒီေန ့ကမွ ေကာက္ခါငင္ကာ လိုက္သြားမိတာ။
ရံုထဲမွာ မီးက ေမွာင္ခ်ထားၿပီ။ ေၾကာ္ျငာလည္း၀င္ေနၿပီ။
အတူပါလာတဲ ့ သမီးညိဳရဲ ့ သားေလးက ခဏေလာက္ဘဲ ႀကည့္ၿပီး ငိုခ်ပါေလေရာ။ ဘယ္လိုေခ်ာ့ေခ်ာ့ မရဘူး။ ကိုယ္ႀကီးယိမ္းထိုးလို ့ထြက္ေပါက္ကိုဘဲ လက္ညိွဳးညႊန္ေနေတာ့တာဘဲ။ကြ်န္မလဲ မေနႏိုင္ဘူး ။ ညိဳ ရုပ္ရွင္ ေျဖာင့္ေျဖာင့္ ၾကည့္ပါေစေတာ့လို ့ ခေလးကို အျပင္ေခၚသြားမယ္ မံု ့ေႀကြးမယ္လို ့ ေနရာကထလိုက္ပါတယ္ ေမွာင္ထဲမွာ က်င့္သားမရွိတဲ ့ ေျခေထာက္ေတြက အထစ္ေခ်ာ္ၿပီး ျပဳတ္က်လိုက္တာ .
.ဘုရား…ဘုရား။ ဘယ္ဘက္ဒူးမွာ ျပႆနာ ေပၚျပီ။ လွဳပ္မရ ။ႀကြမရ။ ေျခေထာက္က အေခ်ာင္းလိုက္ႀကီး တန္းၿပီး ေကြးလဲ မရေတာ့ဘူး။ ရုတ္ရုတ္သဲသဲၾကားမွာ ရွက္ရွက္နဲ ့ ဘယ္လို အိမ္ျပန္ေရာက္လာတယ္ဆိုတာ ျပန္မေျပာပါရေစနဲ ့။
ကြ်န္မရဲ ့ နေမာ္နမဲ ့ႏိုင္မွဳေၾကာင့္ မိသားစု ေပ်ာ္ေပ်ာ္ပါးပါး တခါတေလ ထြက္လာပါမွ ျဖစ္ရေလျခင္းလို ့အားနာၿပီးရင္း အာနာရင္း ကိုယ့္ကိုယ္ဘဲ အျပစ္တင္ေနမိတယ္။

ေရာင္ကိုင္းလာတဲ ့ ဒူးႀကီးကလဲ ႏွစ္ဆမကဘူး။ ပရုပ္ဆီေတြလိမ္း။ေရေႏြးအိပ္ကပ္၊ ေရခဲ အိပ္တင္ ။ ဘယ္သူမွ မနားရဘူး။
ေျခေထာက္က အိပ္ယာေပၚ ခ်ထားလို ့မရ မိုးေပၚေထာင္ပင့္ေျမွာက္ထားမွ ေနသာထိုင္သာရွိတာမို ့ ပုံပ်က္ပန္းပ်က္နဲ ့။ ခံုေတြခု ေခါင္းအံုးေတြခု အလုပ္ကို ရွဳပ္ေနတာဘဲ။ အိမ္သားေတြက TVႀကီးလာခ်ေပးေပမဲ ့ ဘယ္မွာ ၾကည့္ခ်င္မလဲ ။ဒိုင္ယာစီပင္ေတြေသာက္ၿပီး နာၾကင္မႈကို ခုခံကာကြယ္ရင္း ၾကိတ္မွိတ္အိပ္ရင္း ရိရီေ၀ေ၀နဲ ့ဘဲ
မိုးလင္းခဲ ့ ရတယ္။
ျပည့္သူ့ေဆးရံုႀကီးမွာ ဓါတ္မွန္ရိုက္ၾကည့္တဲ ့အခါ “Patella Crash “တဲ ့။ မႏၱေလးေဆးရုံႀကီးကို သြားေရာက္ ခြဲစိပ္ကုသရမယ္ဆိုပါလား။ အလိုေလး။ မိုးႀကိဳးဆက္တိုက္ပစ္ခ် လိုက္သလိုပါဘဲ။ ကြ်န္မေခါင္းမီးေတာက္သြားခဲ ့တယ္။

မႏၱေလးေရာက္ေအာင္သြားရတဲ ့ ဒုကၡက မေသးလွဘူး။ တသီႀကီးပါဘဲ။ ထမ္းစင္နဲ ့ လူႏွစ္ေယာက္က “ကယ္ရီ” လုပ္ေပးရတယ္။ အခ်ိန္မွန္ဆိုက္တယ္ဆိုတဲ ့ရထားကို ဘုူတာရံုမွာ၄နာရီတိတိ ေစာင့္ခဲ ့ရတယ္။
ရထား၀င္လာေတာ့ ဗလေကာင္းတဲ ့ သားေလးသူငယ္ခ်င္း “မိ်ဳး “ က ေပြ ့တင္ေပးလို ့ ေက်းဇူးူတင္ရပါတယ္။
ရထားေပၚမွာကြ်န္မတင္မက တျခားခရီးသည္တေယာက္မွာလဲ ဒီလိုမ်ိဳးပံုဆိုးပန္းဆိုးး ပါလာေသးတာမို ့
ေအာ္ ..ဒုကၡ .ဒုကၡ လို ့သာ ၿငီးမိေတာ့တယ္။
ဘူတာမွာ မ်က္ႏွာငယ္ေလးနဲ ့ က်န္ရစ္တဲ ့ သားငယ္ေလးနဲ ့ သမီးအငယ္ေလးကို မ်က္စိထဲက မထြက္ဘဲ စိတ္မခ်ႏိုင္လြန္
လို ့ရူးရလိမ့္မယ္။
ေဆးရံုေရာက္ေတာ့လဲ( ဓါတ္ေလွခါးပဲ မေတြ ့တာလား ။တမင္ဘဲ တက္တာလားမသိ) ကြ်န္မကိုယ္ႀကီးကို ေလွခါးေပၚ
ေပြ ့တင္ခ်ီေခၚလာရတဲ ့ ခင္ပြန္းသည္က သူ ့လည္ပင္းကို ဖက္မထားေကာင္းလားလို ့ ေငါက္ငန္းတာကိုလဲ ခံရပါေသးတယ္။ ဒီလိုဘဲ သူက ေငါက္ငန္းေနက်ပါေလ။ ဒီလိုမ်ိဳး ေငါက္ငန္းခံရတိုင္း သူျပဳဖူးတဲ ့ ေက်းဇူးတရားေတြဟာ အရာမထင္ ေမွးမွိန္သြားေစၿပီလို ့ ကြ်န္မခံစားမိတယ္။ ဒါေပမဲ ့ ျပဳတ္က်မွာလဲ ေၾကာက္ရေတာ့ ကမန္းကတမ္ းနဲ ့ ေရာင္ရမ္းဖက္တြယ္လိုက္ရရဲ ့။

လိုအပ္တဲ ့ စာရြက္စာတမ္းေတြ ရံုးခန္းမွာ သူျျဖည့္စြက္ ေနခိုက္ ကြ်န္မမွာေတာ့ လူနာေတြ ျပည့္သိပ္က်ပ္ညပ္ေနတဲ ့ အခန္းႀကီးတခုထဲ က ၾကမ္းရွရွ ေပေတေတ ခုတင္တလုံးေပၚမွာ ညိွဳးငယ္ ႏွဳံးခ်ည့္ စြာ ေနခဲ ့ရတယ္။ ဆရာ၀န္ေတြ တေယာကျ္ပီးတေယာက္လာၾကည့္ တမ်ိဳးၿပီး တမ်ိဳးေျပာၾက ေဘးလူေတြက တိတ္တိတ္မေန ဟိုေမးဒီေမးလုပ္ၾက။ စိတ္ရွဳပ္ရ ။ဒီလိုနဲ ့ုဘဲ သံုးရက္လုံးလုံး ေဆးေသာက္ရင္း ဒုကၡခံခဲ ့ရတယ္။
ေနာက္ေန ့မွာေတာ့ Word servant တေယာက္ ကြ်န္မကို အစိမ္းေရာင္အက်ၤ ီတထည္နဲ ့cap တခုလာေပးတယ္။့
“ အို ..ကြ်န္မဒီအစိမ္းပုတ္ေရာင္ၾကီးကို မုံးလိုက္တာ။ TV ေတြမွာ ဆိုရင္ ကြ်န္မ ဘယ္ေတာ့မွ မၾကည့္ဘူး။အၿမဲ
မ်က္ႏွာလႊဲၿပစ္ခဲ ့တာ။ခု ကြ်န္မ ..အဟင့္..။
မ်က္ရည္က က်လာေရာ။
ကြ်န္မကိုယ္ေပၚ သူတို ့ အစိမ္းပုတ္ႀကီးစြပ္လိုက္တယ္။ ေခါင္းမွာလဲ စြပ္လိုက္ၿပီ။ ကြ်န္မကို ခြဲ စိတ္ခန္းပို ့ၾကေတာ့မယ္။
“ေရေသာက္မထားနဲ့ ့ “ တဲ ့။
ကြ်န္မရဲ ့ေရးၾကီးသုတ္ျပာ လုပ္္မွဳေတြက ေကာင္းက်ိဳး မေပးခဲ ့ဘူး။ ခုကြ်န္မေနာင္တရေနပါၿပီ။ “အရိုင္းစပယ္ “ ၾကည့္ခ်င္အံုးဟဲ ့ လို ့ မဆီမဆိုင္ အျပစ္ဖို ့ေနမိေသးတယ္။

မနက္၉နာရီမွာ ကြ်န္မကို တြန္းလွည္းတခုေပၚ တင္ေခၚသြားၾကတယ္။ မ်က္ႏွာေလးဇီးရြက္ေလာက္နဲ ့ ပါသြားတာပါ။ ဓါတ္ေလွခါးတခုကေန အင္း ..အဆင္းလား အတက္လား ေသခ်ာမသိ။ သြားတယ္ ။ ကြင္းျပင္က်ယ္ႀကီးတခုကို ျဖတ္တယ္။ တြန္းလွည္းဟာ သမံတလင္းေပၚမွာ ေဂ်ာင္းေဂ်ာင္း ဂိ်မ္းဂ်ိမ္း ဂ်ိဳင္္း ဂ်ိဳင္း နဲ ့အို .. ဆူညံ ပြက္ေလာရိုက္လို ့။ ဗံုတီးေနသလား။ ငရဲျပည္ကငရဲသားေတြ ထင္တယ္။ မဟုတ္ရင္ အဖရိက လူရိုင္းေတြထင္ရဲ ့။

သားႀကီး”ေအာင္ “ နဲ ့ သူ ့အေဖက တြန္းလွည္းကို အမွီ ေနာက္က ေျပးလိုက္လာႀကတယ္။ တြန္းလွည္းကကြ်န္မကို ဘယ္ဆီဘယ္၀ယ္ ေခၚေနတယ္မသိ။ အလို..ဒါ သခ်ိဳင္းတခုကိုမ်ားလား။ ကြ်န္မကို အသုဘခ်ေနေရာ့လား။ စိတ္ေတြ လွဳပ္ရွားရင္ခုန္လိုက္တာကြယ္ ။ ဘယ္လိုမွ ထိန္းခ်ဳပ္လို ့ မရဘူ။ေယာက္ယက္ခတ္ေနတယ္။
နားကေလာေအာင္ တ၈်ံဳးဂ်ံဳး တဂ်ိမ္းဂ်ိမ္းနဲ ့ ဘယ္ဆီ ေခၚေနသလဲ။ေတြး ၿပီးရင္းေတြး ဗ်ာမ်ားေနမိတယ္။ အခ်ိန္ေတြ ၾကာလြန္းလွခ်ည္ရဲ ့။

ဒါေပမဲ ့ တြန္းလွည္းက အခန္းက်ယ္ႀကီးတခုေရွ ့ရပ္သြားပါၿပီ။ အို ကြ်န္မကို လူႏွစ္ေယာက္က မၿပီး ခြဲစိတ္ခန္း ကုတင္ေပၚတင္လိုက္ၾကတယ္။ ေဂ်ာင္းကနဲ တခါးႀကီး ပိတ္သြား ေတာ့ လန္ ့လိုက္တာ။ ေနာက္မွာ ဘယ္သူမွ ပါမလာႀကေတာ့ဘူး။တေယာက္တည္း အားငယ္လိုက္တာ။ ဘုရားရွိတယ္လို ့ေတာ့ ဆင္ခ်င္မိပါရဲ ့။
ကြ်န္မေခါင္းေပၚက အ၀န္းအ၀ိုင္းေတြ က ဘာေတြလဲ ။ ေရာင္စံုဆလိုက္ေတြလား။ မုန္းစရာ။ ကြ်န္မကိုယ္ေလးကေတာ့ လင္းလက္မေနပါဘူး။ေမွးမွိန္ေဖ်ာ့ေတာ့ ေပ်ာက္ကြယ္ သြားမတတ္။
ယူနီေဖါင္းအစိမ္း၀တ္ လူေတြ mask အစိမ္းေတြနဲ ့ဘဲ။ ကြ်န္မေဘးမွာ ရပ္ေနတယ္။ တေယာက္က” ေၾကာက္သလား “တဲ ့။ “ ေၾကာက္တာေပါ့ “
လို ့ ကြ်န္မေျဖေပမဲ ့ သူ ၾကားပံုမရဘူး။ “ မေၾကာက္နဲ ့ေနာ္..ခဏေလးသည္းခံ မနာဘူး။ျငိမ္ျငိမ္ေနရင္ ရၿပီ “ တဲ ့။
ဆက္ေျပာတယ္ ။ “ “ဟုတ္..ဟုတ္ “
ဒီလိုေတာ့လဲ ကြ်န္မက ဆရာ၀န္စကားကို နားအေထာင္သား။

ေဆးရံုေဆးခန္းအနံ ့ေတြက တကယ့္ကို မသတီစရာပါဘဲ။ ဘယ္လို ႀကီးပါလိမ့္ မူးလိုက္တာ။ခ်ာခ်ာလည္ ေနတယ္။
ေဟာ ..။ၾကားရဲ ့လား။ ကြ်န္မရဲ ့ ခါးဆစ္ရိုးထဲ ထုံေဆးထိုးမတဲ ့။ တေယာက္က တေယာက္ကို “ ON “ ခိုင္းတယ္။ ေနာက္တေယာက္က ကြ်န္မကို “ ပုဇြန္ထုပ္ေကြးေကြးပါ”တဲ ့ ၊ ဘုရားေရ ..။ ရက္စက္လိုက္တာ။ ဘယ္လိုမွ ေကြးမရ။ တေယာက္ေယာက္က ခပ္ၾကမ္းၾကမ္းဆြဲယူ ေကြးညြတ္ျပစ္တယ္။ အေမ့..။
ခ်ိဳးဖဲ ့လိုက္သလားကြယ္။ ဒါေပမဲ ့ ကြ်န္မ မေအာ္ပါဘူး။ အေမ့ တလုံးဘဲ။ အသည္းခိုက္ေအာင္နာေပမဲ ့ ခပ္မဆိတ္သည္းခံ
ခဲ ့တယ္။ ဒုတ္ ကနဲ အရိုးထဲေဆး၀င္သြားၿပီး ခဏအၾကာ ကြ်န္မရဲ ့ ခႏၵာကိုယ္တခုလုံး တျဖည္းျဖည္းမွဳံ၀ါး ေပ်ာက္ကြယ္ သြားတယ္။
အို ...အေၾကာက္တရားက ဖုံးလႊမ္းသြားပလားဆိုမွျဖင္ ့ အသိဥာဏ္က ကင္းေ၀းသြားေတာ့တာဘဲ။
ကြ်န္မရဲ ့ ၀ိညာဥ္ဟာ ကြ်န္မရဲ ့ ခႏၵာကိုယ္ထဲကေန လြင့္စင္ ထြက္ခြာသြားတယ္။ ေလထဲမွာေပါ့ေပါ့ပါးပါးေလး ေမ်ာေနတယ္။

ဘယ္ဆီ ဘယ္၀ယ္ကိုလဲကြယ္။ ကြ်န္မ၀ိညာဥ္ကို ဘယ္သူႏွဳတ္ယူ ေခၚေဆာင္ေနသလဲ။

အလို...STAGE SHOW ပြဲေလး တခု..ေရွ ့မွာ ။
သားႀကီး “ေအာင္ “ ရယ္ “ေစာ၀ီဖရက္ဒ္ “ ရယ္ ။ “ ေစာကေလး ရယ္ “ “ ကိုတင္ေ၀ “ ရယ္။ ဂစ္တာေတြ တီးခတ္ေနၾကတယ္။ သမီးညိဳ ရယ္ သမီးစုရယ္ “ေစာ၀ီဖရက္ဒ္”ရယ္ ၊ေတးသီခ်င္းတပုဒ္ကို သံျပိဳင္သီဆိုလို ့ ..။
နားေထာင္စမ္း။ လြမ္းဖို ့ေကာင္းလိုက္တာ။

“ ၀ိညာဥ္ ..စိမ့္ရိွဳင္းနက္တယ္ .. ကလူသလို .လူကို ျမွဴဆြယ္ ..က်ီစယ္….. ဘုရားသခင္ ေရွ ့ ကြ်န္ဳပ္ ေရာက္တယ္
ျဖည္း ျဖည္း ေလး နဲ ့ ျငိမ့္ ျငိမ့္ ဖလး သယ္ … “

အသံေတြက တူတူညီညီ စီစီကေလးနဲ ့ သာယာလြန္းလွတယ္ ။ရင္မွာ လွပ္ကနဲ …လွပ္ကနဲ ..။

“ ေငြစႏၵာအေရာင္ ..ျပိဳးျပိဳးျပက္ျပက္ေဆာင္…မျမင္ဖူးးလို ့ ..ေတာ္ေတာ္ ၾကာေအာင္..ေငးေမာ ၾကည့္ တယ္ .. တိမ္လႊာဆိုင္လို …ေပါ့ေပါ့ပါးပါး ကြယ္ “

ဟုတ္တာေပါ့။
တကယ့္ကို
ပါးပါးလွပ္လွပ္ ကေလး။ေပါ့ေပါ့ေလး။

လွ်ပ္စစ္မီးမ်ားထိန္ညီးေနတယ္။ ကြ်န္မရဲ ့ ခႏၵာကိုယ္ဟာကေတာ့ တိမ္လႊာျပင္ ျပားခ်ပ္ခ်ပ္ေလးလို ..ျဖည္းျဖည္းေလး ၾကယ္တာရာေလးေတြၾကားမွာ ..
ေရြ ့ ေမ်ာေနပါလား။
စင္ေအာက္က ပ၇ိသတ္ေတြ တုတ္တုတ္မွမလွဳပ္ .ဂီတေရယာဥ္ထဲ ..တိတ္ဆိတ္စြာ လိုက္ေမ်ာေနၾကတယ္။

“ တမလြန္ ဘုံ မွာ အိပ္စက္ရဖို ့ ကြယ္ .. “ တဲ ့ ့။ ဘယ္သူ ဘယ္ကို ညိွဳ ့့ငင္ ေခၚေဆာင္ သယ္ယူေနသလဲ။ ကြ်န္မ မသိႏိုင္ၿပီ။
ကြ်န္မ ဦးေဏွာက္ေတြ ဆူေ၀လွ်ံထြက္ေနခဲ ့ၿပီလား။
“ ဘယ္ဆီ ..ဘယ္၀ယ္ ..ေခၚတယ္ မသိဘဲ . …”
“ အသိခက္ၿပီ ေနာ္ကြယ္ …တေယာက္ထဲ လဲ လိုက္ခဲ ့ ေျပာတယ္ . တမလြန္ဘုံမွာ အိပ္စက္ရဖို ့ကြယ္ ...”

တကယ္ပါဘဲ ေရြ ့ေရြ ့ကေလး ..ေရြ ့တယ္ ဆိုရံုေလး။ slow motion ကေလး။

ရုတ္တရက္ ..တိတ္ဆိတ္ေနတဲ ့ ခြဲစိပ္ခန္းမၾကီးဟာ ျပန္လည္ လွဳပ္ရွားသက္၀င္လာတယ္။
“ အိုေက “ တဲ ့။
အိုေက ဆိုပါလား။ ဘာလဲ အိုေက။
ခံစားမွဳ ကင္းမဲ့ေနတဲ ့ ကြ်န္မ ခႏၵာကိုယ္ ႀကီးကို သူတို ့ ဆြဲမၿပီး တြန္းလွည္းေပၚ တင္လိုက္ၾကတယ္ ။
ေဟာ ..။ၾကားရျပန္ၿပီ။ မညီမညာနဲ ့။ ဆူပြက္ေနတဲ ့
ငရဲ သားေတြရဲ ့ ဗံုသံတဲ ့လား။
တြန္းလွည္းရဲ ့ ဘီးနဲ ့ သမံတလင္းနဲ ့ ထိေတြ ့မွဳက မိုးျခံဳးသံလို .မနားတမ္း ဂ်ိမ္းဂ်ိမ္း ဂ်ိဳင္းဂ်ိဳင္း နဲ ့ ရိုက္ခတ္ေနတယ္။
ဒါဟာ တနည္းအားျဖင့္ ကြ်န္မရဲ ့ အသိဥာဏ္ကို ပီျပင္ေစခဲ ့ပံုရတယ္။ ဟုတ္တယ္။ ကြ်န္မ ခြဲစိပ္ခန္းက လြတ္ေျမာက္ခဲ ့ၿပီထင္တယ္။
ကြ်န္မ အိပ္ေပ်ာ္သြားတယ္။

ကြ်န္မအိပ္ယာကႏိုးလာခ်ိန္မွာေတာ့ ညေနခင္း ဧည့္လာခ်ိန္ေပါ့. ။အမေလး ေလ့ ။ႏွစ္ရွည္လမ်ား အိပ္ေမာက်ေနတဲ ့ Sleeping Beauty ကေလးမ်ားလား ကြ်န္မကိုယ္ကြ်န္မ ထင္ေနေသးေတာ့။
သားႀကီးနဲ ့ ေခ်ြးမေလးက “ နာလားေမေမ “
တဲ ့ ။ကြ်န္မက မ်က္ရည္ကေလး၀ဲ ၿပီး “ နာတာေပါ့“ လို ့ မပြင့္တပြင္ ့ေျဖလိုက္တယ္။
သူတို ့ေဖေဖႀကီးက “ ေအးေပါ့ ..ထုံေဆးျပယ္သြားေတာ့ နာတာေပါ့ ခဏပါ မနက္ဆို ေပ်ာက္ၿပီ “တဲ့။ ေဆးျပင္းလိပ္ႀကီးခဲ ၿပီး ၿပံဳးၿပံဳးျဖီးျဖီး ဆိုတယ္။

ေနာက္ေန ့မွာေတာ့ ကြ်န္မကို အခန္းေျပာင္းေပးလိုက္တယ္ ။ ငရဲခန္းလိုဘဲ။ ေအာ္သူေအာ္ ။ ငိုသူငို။ ဆူသူဆူ။ တသူ တ။ တေယာက္တမ်ိဳးနဲ ့။ ပြက္ေလာရိုက္္လို ့ ။ ပံုသ႑ာန္ကစံုမွစုံ ။
လက္က်ိဳးတဲ ့သူ။ ေျခက်ိဳးတဲ ့သူ။ တင္ပါးဆုံ ရိုးက်ိဳးတဲ ့သူ။ ခါးဆစ္ရိုး ေက်ာရိုးျပဳတ္တဲ ့သူ မ်ိဳးစုံေနတာပါ။ အခန္းက က်ယ္သေလာက္ တိုးလ်ိဳေပါက္ ျမင္ေနရတယ္။ ဘာမွ အကာအကြယ္မရွိဘူး။ ေအာ္ ..မေကာင္းဆိုး၀ါးေတြနဲ ့အိပ္မက္ ကမၻာထဲမွာ တလူးလူး တလြန့္ လြန္ ့ လုံးေထြးက်င္လည္ခဲ့ံရတဲ့ ေန ့ေတြ မနည္းပါလား။ ဒါဟာ ဘယ္မွာ အၿမဲ ရွိမလဲ။ ေန ့သစ္ အလင္းသစ္တခု ေတာ့မုခ်မလႊ ဲ ေပၚထြန္းလာရမွာဘဲ မဟုတ္လား။ ေဟာ !
“ ပန္းယူအံုးမလား “ တဲ ့။ စပယ္ပန္းသည္ေလး လာေနျပန္ၿပီ။ “ တကံုးေပးပါကြယ္ “ လို ့ ကြ်န္မကေျပာေတာ့
“ သုံးကုံးယူလိုက္ပါလား” တဲ ့။ ကြ်န္မၿပံဳးေနမိတယ္။ ဒါဟာ ကြ်န္မအတြက္ ျပကၡဒိန္မွာ ေရးျခစ္ဖို ့မလိုတဲ ့ အမွတ္သညာတခုပါဘဲ။ စပယ္ကံုးေလးေတြ ညိဳးေျခာက္သြားေပမဲ ့ ကြ်န္မ လႊင့္ မပစ္ခဲ ့ပါဘူး။ ခုဆိုရင္ ရွစ္ကံုးေတာင္ ရွိေနပါၿပီ။ ဒီမွာ ရွစ္ရက္ ၾကာၿပီမို ့ ေနာက္ ႏွစ္ရက္ဆို ကြ်န္မ အိမ္ျပန္ႏိုင္ေတာ့မွာပါ။
ပ်ဥ္းမနားၿမိဳ႕က ဆရာမႀကီး ေဒၚခင္ႏြဲ႕ရီရဲ႕ သား ေဒါက္တာ ေဇာ္မ်ိဳးလြင္ ကဆို ညတိုင္း ကြ်န္မကို လာလာၿပီး အားေပးရွာပါတယ္။ေျခေထာက္ကို ေလ့က်င့္ခန္းမ်ားမ်ားလုပ္ဖို ့ ေျပာရင္း လုပ္နည္းလုပ္ဟန္ပါ ျပသေပးတာမို ့ ေက်းဇူးတင္ရပါတယ္။
ေဆးေက်ာင္းသားေတြ တအုပ္ႀကီးနဲ ့ ဆရာ၀န္တေယာက္က ဆို ကြ်န္မရဲ ့ ပံုဆိုး ပန္းဆိုး ဒူးေခါင္းႀကီးကို ျပ ျပ ၿပီး လက္ခ်ာေပးရတာ အေမာ။ ကြ်န္မမွာ ရွက္ရွက္နဲ ့ ေအာင့္အီးသည္းခံခဲ ့ရတယ္။
အဲဒီေန ့က ခေလးေတြ အေဖေပါ့။ တေနကုန္ ေပၚမလာဖူး။ မနက္အေစာပိုင္း ေရေႏြး ျဖည့္ေပးခဲ ့အၿပီး ေပ်ာက္သြားလိုက္တာ သားနဲ ့ .ေခြ်းမကေလးက ေခါက္ဆြဲထုပ္ေတြ အခ်ိဳရည္ ပုလင္းေတြ လာပို ့လို ့သာ ေတာ္ေတာ့တယ္။

ေဆးရုံက ဆင္းတယ္ ဆိုေပမဲ ့လဲ ထမ္းစင္က မလြတ္ေသးပါဘူး။ အလာတုံးကလိုဘဲ။ ထမ္းစင္နဲ ့သယ္။ လူေတြ ေပြ ့ခ်ီ
ေပြ ့ခ်။ ကိုယ္သာမက သူတပါးကို ဒုကၡေရာက္.ေစပီးမွ အိမ္ျပန္ေရာက္ခဲ ့တာမို ့ စိတ္မေကာင္းဘူး။

ေဆးရံု က အထြက္မွာWork Servant တေယာက္ ေပးလာတဲ ့ ဂ်ိဳင္းေထာက္ႀကီးကို ကြ်န္မ သာမန္အခ်ိန္ေတြတုံးကေတာင္ ရဲရဲမၾကည့္၀ံ့ခဲ ့ဘဲနဲ႕ ့ ခုအခါမွာေတာ့ လက္ရွိအခ်ိန္ကို ေအာင္ျမင္စြာ ေက်ာ္လႊားႏိုင္ဖို ့ နဲ ့ အယင္အတိုင္းက်န္းမာသန္စြမ္းတဲ ့ ဘ၀တခုကို ျပန္လည္ ပိုင္ဆိုင္ ရယူဖို ့ ခြန္အားတခုအေနနဲ ့ ကြ်န္မ သူ ့ကို မွီတြယ္ရမယ္ မဟုတ္လား။

မၾကည့္၀ံ့ ၾကည့္၀ံ့ နဲ ့ မထိ၀ံ့ထိ၀ံ့နဲ ့ဘဲ ေပေစာင္းေပေစာင္း ၾကိဳဆိုလက္ခံ လိုက္ပါတယ္။ ။

(ခြဲစိပ္ထားတဲ ့ဒါဏ္ရာကိုေန ့စဥ္ ၀တၱရားမပ်က္ အိမ္တိုင္ယာေရာက္ dressing လုပ္ေပးရင္းအားေပးစကားေျပာတတ္တဲ ့ ဆရာမေလး “ေအး”ကို အထူးေက်းဇူးတင္ပါတယ္)

ခင္ေမသစ္ (florist)

ဇီ၀က မဂၢဇင္း အမွတ္ ၁၆၅ ေအာက္တိုဘာလ ၂၀၀၈ တြင္ ပါရွိၿပီး။

To my friends

florist က blogger မဟုတ္ေသးပါဘူး။ ႀကိဳးစားတံုးပါ။ၿဖိဳးၿဖိဳးထံက သင္ယူေနရပါတယ္။ ၿဖိဳးၿဖိဳးကို ေက်းဇူး အထူးတင္ေနရပါတယ္။
ဘေလာ့ဂ္မွာ စာေတြ အမ်ားႀကီးေရးခ်င္ပါတယ္။ မဂၢဇင္းတိုက္ပို႕ရင္ ၾကာလို႕ပါ။အယ္ဒီတာ့အႀကိဳက္လဲ ျဖစ္ဖို႕ လိုေသးတာေလ။ ကိုယ့္စာကေလးကို လူေတြ အားလုံးဖတ္ေစခ်င္လို႕ပါ။ကိုယ္သိတာကေလးေတြ ေ၀မွ်ခ်င္လို႕ပါ။ ဖတ္ၾကမလား။

ေပ်ာ္ရႊင္ဖြယ္ ခရစ္စမတ္ကာလျဖစ္ၾကပါေစ။

Florist

ဘုရားတန္ခိုးေတာ္ေၾကာင့့္

ၿဖိဳးၿဖိဳးေရ...
blog ေရးလို့ရၿပီ။
စမ္းတ၀ါး၀ါးနဲ ့ေရာက္လာခဲ့ေပမဲ့ ခ်က္ျခင္းဘယ္စာတင္ရမလဲ မသိေသးဘူး
ဒီေန႕ေတာ့ အစမ္းသေဘာဘဲ ။ဘုရားတန္ခိုးေတာ္ေၾကာင့္ ေအာင္ျမင္ပါၿပီ။
ေမေမ

လူ ့ဘ၀ရဲ ့ ျငိမ္းေအးမွဳ

ေပ်ာ္ေနသူ... ဘယ္သူ၏ဆႏၵနဲ ့လဲ၊ဘယ္သူ၏ေစာင့္ေရွာက္မွဴနဲ ့လဲ ၊
ဖခင့္ေမတၱာစိတ္ေတြ ယိုဖိတ္ေနတဲ ့ ေျမ..၊ဇာတိေျမ၊
တိတ္ဆိတ္ခ်မ္းေအးတဲ ့ သူ ့ေမြးရပ္ ႒ာေန၊သူပိုင္တဲ့ေျမ၊
ဒီေျမေပၚက ေလကို ရွဴရွိုက္ရတာေလာက္ ၊
ေက်နပ္ေရာင့္ရဲစရာ ဘယ္မွာ ရွိမလဲ ကြယ္။ ။
ဘယ္သူ၏ ႏြားအုပ္ေတြက ႏြားႏို ့ေပးသလဲ ၊ ဘယ္သူ၏ ဂ်ံဳခင္းေတြက ေပါင္မုံ ့ေပးသလဲ ၊
ဘယ္သူ၏ အေထာက္အပံ ့နဲ ့လဲ။
ဘယ္သူ၏အပင္ေတြက ေႏြအပူကို ေအးရိပ္ေပးခဲ ့သလဲ၊
ဘယ္သူ ့မီးဖိုက ေဆာင္းမွာ အေႏြးဓါတ္ကို ရေစခဲ ့သလဲ။

ဘုရားသခင္ ေကာင္းခ်ီးေပးေတာ္မူသလား၊ နာရီေတြ..၊ေန ့ေတြ ..၊ႏွစ္ေတြ ..၊
ေျဖးေျဖးညင္သာ ေလ်ာေျပးထြက္သြား၊ ကိုယ္က်န္းမာ စိတ္ခ်မ္းသာ
တိတ္တဆိ တ္ေန ့ရက္ေတြ ကုန္လြန္သြား ၊
အတူေရာေႏွာေပါင္းစည္း ကာ ခ်ိဳျမိန္မွဳေတြ ဖန္တီးထား
အျပစ္မဲ ့စြာ မည္သည့္အရာက ႏွစ္သိမ့္မွဳေတြ အေပး ႏိုင္ဆုံးျဖစ္မလဲ ၊
ရွဳမွတ္ပြားစရာ တရားအစစ္ကေတာ ့ ဒါပါပဲ ။ ။
ဒီလိုမ်ိဳး ငါ့ကို ေအးေဆးစြာ အသက္ရွင္ေနထိုင္ခြင့္ေပးပါ။
အဆိုးေတြကို မျမင္ခ်င္ဘူး ၊ မသိခ်င္ဘူး ၊ဖယ္ပါ ရွားပါ ၊
ေၾကကြဲမွဳေတြ ၀မ္းနည္းပူေဆြးမွဳေတြ ကင္းသျဖင့္ ငါ့ကို ေသခြင့္လဲ ေပးပါ၊
ဒီကမၻာၾကီးထဲ ကေန ငါ ျငိမ္းျငိမ္းေအးေအး တိတ္တိတ္ကေလး ခိုးထြက္သြားပါရေစ၊
ဒါေပမဲ ့ေလ ငါက ေက်ာက္ခဲ တလုံးမွ မဟုတ္တာကြယ္ ..၊
ဘယ္ေနရာမွာ လဲေလ်ာင္းရမယ္ဆိုတာ ကိုေတာ့ ..ေျပာျပ ေပးမွ ျဖစ္မွာေပါ့။ ။
florist ျမန္မာျပန္သည္။

မူရင္းကဗ်ာ
The Quiet Life

Happy the man, whose wish and care
A few paternal acres bound,
Content to breathe his native air,
In his own ground.

Whose herds with milk, whose fields with bread,
whose flocks supply him with attire;
Whose trees in summer yield him shade,
In winter fire.

Blest, who can unconcern'dly find
Hour, days, and years slide soft away
In health of body ,peace of mind,
Quiet by day.

Sound sleep by night ;study and ease
Together mix'd; sweet recreation,
And innocence , which most does please
With meditation.

Thus let me, unseen,unknown;
Thus unlamented let me die;
Steal from the world, and not a stone,
Tell where i lie .
Alexander pope (1688- 1744)